Wanneer mensen het woord palliatief horen, denken ze vaak aan de allerlaatste weken van het leven: achteruitgang, afscheid, afronden. Maar in de praktijk blijkt dat dit beeld onvolledig is. De palliatieve fase kan maanden tot jaren duren, jaren waarin iemands leven gewoon doorgaat, met familie, hobby’s, kleine momenten van geluk en (als het kan) ruimte voor activiteiten die energie en zin geven.
Juist in deze jaren kan oncologiefysiotherapie een grote rol spelen, niet gericht op genezing maar op kwaliteit van leven, energie, fitheid en zelfstandigheid.
Wat bedoelen wij met palliatieve zorg?
In de palliatieve fase staat niet genezing, maar kwaliteitsbehoud centraal. Dat betekent dat we kijken naar wat iemand wíl en kán doen — en hoe beweging daarbij kan helpen. Hierbij is belangrijk dat niet alles meer lukt wat voorheen vanzelfsprekend was, maar dat wél kan worden gewerkt aan comfort, kracht en energie, afgestemd op de persoon zelf.
Waarom beweging wél een verschil kan maken
Het klinkt misschien paradoxaal: bewegen terwijl je ziek bent en snel moe wordt. Toch laat onderzoek zien dat oefentherapie onder begeleiding van een fysiotherapeut veilig, haalbaar en zinvol is, zelfs bij mensen met gevorderde kanker. In een overzichtsstudie met deelnemers in de palliatieve fase bleek dat lichaamsbeweging onder begeleiding leidde tot:
- Betere kwaliteit van leven
- Minder vermoeidheid
- Verbeterde spierkracht en conditie
en dat er geen toename was van ernstige ongewenste bijwerkingen vergeleken met gewone zorg alleen.
Andere analyses tonen vergelijkbare resultaten: oefenprogramma’s met weerstand- en aerobe training kunnen fysieke capaciteit verbeteren, pijn en vermoeidheid verminderen en de kwaliteit van leven verhogen bij volwassenen met kanker in palliatieve zorg.
Wat ook blijkt uit onderzoek en ervaringen van patiënten zelf: beweging onder begeleiding geeft structuur aan de dag, gevoel van controle en hoop, minder vermoeidheid en een positiever gevoel over wat wél mogelijk is.
Wat wij als oncologiefysiotherapeuten kunnen betekenen
1. Een persoonlijk en haalbaar trainingsschema
Samen met jou stellen we een oefenprogramma op dat past bij jouw energie, mogelijkheden en doelen. Denk aan lichte krachttraining, wandelen of eenvoudige flexibiliteitsoefeningen — alles afgestemd op hoe jij je voelt en wat je wíl bereiken.
2. Ondersteuning bij dagelijkse activiteiten
Beweging is niet alleen sporten. Het gaat ook om het makkelijker maken van dagelijkse dingen zoals:
- opstaan uit een stoel
- traplopen
- jezelf verzorgen
- wandelen naar de winkel
3. Energieverdeling en omgaan met vermoeidheid
Vermoeidheid is vaak het grootste obstakel. We helpen je je energie zo te plannen dat je tóch leuke en waardevolle momenten kunt blijven beleven — bijvoorbeeld spelen met kleinkinderen, een bezoek aan een sportwedstrijd of een wandeling in het bos.
4. Veilige begeleiding en opbouw
Je lichaam verandert onder invloed van ziekte en behandeling. Wij zorgen ervoor dat je oefent binnen veilige grenzen, met verstandige opbouw, rustmomenten en aanpassingen wanneer nodig.
Persoonlijk: wat dit voor jou kan betekenen
Als fysiotherapeut heb ik vaak mensen begeleid die zeiden: “Ik wil gewoon nog even energie hebben om met mijn kleinkinderen te spelen.” Of: “Ik wil naar buiten kunnen, even erop uit.” Wat ik keer op keer zie, is dat het trainen mensen helpt om zinvolle dingen te blijven doen die écht belangrijk voor hen zijn.
Het gaat niet om prestaties, tijden of records. Het gaat erom dat je je sterker en meer verbonden met je leven voelt, ook als je met een ongeneeslijke ziekte leeft.
Met de juiste begeleiding en een plan dat past bij jouw lijf en leven kun je momenten ervaren die tellen: een wandeling, een knuffel, een lach, een gesprek.
Daarom staan wij naast je, met kennis, aandacht en realistische beweging. Niet om te genezen maar om te zorgen dat je kwaliteit van leven zo goed mogelijk blijft, zolang het kan én zinvol is.
Wil jij de stap zetten richting meer beweging en kwaliteit van leven?
Neem dan contact op met Meggy Keereweer of Samantha ’t Hoen.
